Kiracı Ev Sigortası: Kiracı Neyi Sigortalatmalı, Neyi Ev Sahibi?

Kiracı ev sigortası, kiracının kendi eşyalarını ve ev sahibine ya da komşulara verebileceği zararları güvenceye alan bir konut sigortasıdır. DASK ve binanın kendisi kural olarak ev sahibinin sorumluluğundadır; kiracı için asıl önemli olan eşya teminatı ile su ve yangın kaynaklı zararlar için sorumluluk teminatıdır.

Konut sigortasının genel yapısını konut sigortası rehberimizde anlattık. Bu yazı kiracının bakış açısından yazıldı: Hangi sigorta kimin yükümlülüğü, kiracı hangi teminatları seçmeli, alt kattaki komşunun tavanına su sızdığında ne olur ve eve taşınırken ya da evden çıkarken nelere dikkat etmek gerekir?

DASK'ı kiracı mı yaptırır, ev sahibi mi?

DASK'ı yaptırma yükümlülüğü ev sahibine, yani malike veya intifa hakkı sahibine aittir. 6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu'nun 10. maddesi, zorunlu deprem sigortasının malikler veya intifa hakkı sahipleri tarafından yaptırılacağını ve her yıl yenileneceğini açıkça düzenler.

Primin kim tarafından ödeneceği konusunda Türk Borçlar Kanunu'nun 302. maddesi devreye girer: Kiralananla ilgili zorunlu sigorta yüküne, aksi kararlaştırılmamışsa kiraya veren katlanır. Yani kira sözleşmesinde aksine bir madde yoksa DASK primi ev sahibine aittir.

DASK'ın açıklamasına göre kiracı, poliçeyi "sigorta ettiren" sıfatıyla ev sahibi adına yaptırabilir; ancak hasar durumunda tazminat yine tapu malikine ödenir. Bu nedenle DASK, kiracının eşyasını veya kendi zararını korumaz. İki poliçenin kapsam farkını DASK ile konut sigortası farkı yazımızda ayrıntılı anlattık.

Kiracı ile ev sahibinin sorumlulukları nasıl ayrılır?

Kira ilişkisinde bina ve yapısal unsurlar ev sahibinin, ev içindeki eşya ve kiracının kendi kusuruyla verdiği zararlar kiracının alanıdır. Aşağıdaki tablo, kanundaki genel kurallara ve piyasadaki yaygın uygulamaya göre hazırlandı; kira sözleşmeniz bazı konularda farklı düzenleme içerebilir.

Komşuya verilen zararda kimin sorumlu olduğu, olayın nedenine göre değişir. Eskimiş bir tesisat borusunun patlaması ile açık unutulan bir musluk aynı sonucu doğursa da sorumluluk farklı kişilere düşebilir. Kesin değerlendirmeyi eksper raporu ve somut olay belirler.

Kiracı hangi riskleri sigortalatmalı?

Kiracının sigortalatması gereken iki ana alan vardır: kendi eşyaları ve başkasına verebileceği zararlar. Eşya teminatı mobilya, beyaz eşya, elektronik cihaz ve kişisel eşyaları korur; sorumluluk teminatları ise ev sahibine ve komşulara karşı doğabilecek tazminat yükünü üstlenir.

Kiracı konut sigortasında sık görülen teminatlar:

Teminat adları sigorta şirketine göre farklılık gösterebilir. Yangın Sigortası Genel Şartları'na göre yangın ve infilak mali sorumluluğu gibi sorumluluk teminatları ana kapsamda değildir ve ek sözleşmeyle kapsama alınır. Bu yüzden poliçenizde bu teminatların yazılı olduğunu ve limitlerini mutlaka kontrol edin. Poliçeyi okurken nelere bakmanız gerektiğini poliçe okurken dikkat edilecekler yazımızda topladık.

Su basması komşuya zarar verirse kim öder?

Evinizden kaynaklanan bir su sızıntısı alt kattaki komşunun tavanına veya eşyasına zarar verirse, zararın kim tarafından ödeneceği sızıntının nedenine ve poliçelerdeki teminatlara bağlıdır. Kusur sizdeyse ve komşuluk mali sorumluluk teminatınız yoksa zararı kendi cebinizden ödemeniz gerekebilir.

Örnek bir senaryo üzerinden gidelim. Çamaşır makinesinin hortumu çıkıyor, su alt kata sızıyor ve komşunun tavan boyası, laminat parkesi ve bir dolabı zarar görüyor.

1. Komşu önce kendi konut sigortasına başvurabilir. Komşunun poliçesi varsa sigorta şirketi zararı öder ve ardından sorumlu tarafa rücu edebilir.
2. Kusur sizin kullanımınızdan kaynaklandıysa rücu talebi size yönelir. Komşuluk mali sorumluluk teminatınız bu tutarı poliçe limitine kadar karşılayabilir.
3. Sızıntı bina tesisatındaki eskimiş bir borudan kaynaklandıysa sorumluluk ev sahibine veya kat maliklerine kayabilir.
4. Sizin evinizde, yani ev sahibinin parke ve duvarlarında oluşan zarar için kiracı mali sorumluluk teminatı devreye girebilir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 316. maddesi kiracıya, kiralananı özenle kullanma ve komşulara gerekli saygıyı gösterme yükümlülüğü yükler. Su hasarında ilk saatlerde neler yapılması gerektiğini hasar anında ne yapmalı rehberimizde anlattık.

Eşya bedelini nasıl belirlemelisiniz?

Eşya bedelini evinizdeki eşyaların bugünkü değerine yakın belirlemelisiniz; çünkü bedel düşük yazılırsa hasar anında tazminat orantılı olarak azalabilir. Türk Ticaret Kanunu'nun 1462. maddesine göre sigorta bedeli sigorta değerinden az ise, aksine sözleşme yoksa sigortacı yalnızca bu orana göre tazminat öder.

Basit bir yöntem şöyledir:

1. Odaları tek tek dolaşıp büyük kalemleri listeleyin: mobilya, beyaz eşya, televizyon, bilgisayar.
2. Her kalem için bugün yenisini almanın yaklaşık maliyetini yazın.
3. Giysi, mutfak eşyası, kitap gibi küçük kalemler için toplu bir tahmin ekleyin.
4. Değerli eşyalar, mücevher ve sanat eserleri için poliçede ayrı sınır olup olmadığını sorun; gerekirse bunları ayrıca beyan edin.
5. Faturaları ve fotoğrafları bir klasörde saklayın.

Kiracı eve taşınırken ve evden çıkarken nelere dikkat etmeli?

Taşınırken ve çıkarken yapılan basit bir belgeleme, hem depozito tartışmalarını hem de sigorta hasarlarındaki belirsizliği azaltır. Türk Borçlar Kanunu'nun 334. maddesine göre kiracı evi teslim aldığı durumda geri vermekle yükümlüdür; ancak sözleşmeye uygun kullanımdan doğan eskimelerden sorumlu değildir.

Taşınırken:

1. Evi boşken oda oda fotoğraflayın ve videoya alın; mevcut çatlak, leke ve arızaları tarihli olarak kayda geçirin.
2. Varsa demirbaş listesi ve teslim tutanağını ev sahibiyle birlikte imzalayın.
3. Sayaç numaralarını ve ilk endeks değerlerini fotoğraflayın.
4. Ev sahibinden DASK poliçesinin bir örneğini veya poliçe numarasını isteyin. DASK'ın internet sitesindeki sorgulama, sigortalının kimlik numarasıyla yapıldığı için poliçeyi kendi kimlik bilgilerinizle sorgulayamayabilirsiniz.
5. Taşınma günü başlayacak şekilde kendi konut sigortanızı yaptırın.
6. Depozitoyu yazılı olarak kayıt altına alın. TBK md. 342'ye göre konut kirasında güvence üç aylık kira bedelini aşamaz.

Kira süresince:

1. Fark ettiğiniz arızaları ev sahibine yazılı olarak ve gecikmeden bildirin (TBK md. 318).
2. Poliçenizi her yıl yenilerken eşya bedelini güncelleyin.

Evden çıkarken:

1. Evi boşalttıktan sonra aynı açılardan yeniden fotoğraf ve video çekin.
2. Teslim tutanağı düzenleyin ve anahtarları imza karşılığı verin.
3. TBK md. 335'e göre ev sahibi, teslim sırasında evi gözden geçirip kiracının sorumlu olduğu eksiklikleri hemen yazılı bildirmek zorundadır; bildirim yapılmazsa, olağan incelemeyle görülemeyecek eksiklikler dışında kiracı sorumluluktan kurtulur.
4. Konut sigortanızı yeni adrese taşıyın ya da adres değişikliği için sigorta şirketinize başvurun.

Kiracı ev sigortası yaptırmaya değer mi?

Kiracı ev sigortası, tek bir olayla ortaya çıkabilecek büyük bir mali riski sigorta şirketine devretmenin yoludur; primi eşya bedeline, adrese ve seçilen teminatlara göre değişir. Tek bir su baskını, alt kat komşusunun parke ve tavanını yenileme masrafıyla birlikte kendi eşyanızın kaybını da getirebilir. İstanbul gibi deprem riski yüksek bir şehirde eşya için deprem teminatı eklemek de ayrıca değerlendirilmelidir; Anadolu Yakası'ndaki risk tablosunu Ataşehir deprem riski yazımızda ele aldık.

Apex Sigorta Acenteliği olarak acentesi olduğumuz sigorta şirketlerinden kiracılara uygun konut sigortası tekliflerini aynı teminatlarla karşılaştırıyoruz. Eşya bedelinizi ve ihtiyaç duyduğunuz sorumluluk limitlerini birlikte belirlemek için konut sigortası sayfamıza göz atabilirsiniz.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Teminat, limit ve fiyatlar sigorta şirketine ve poliçe koşullarına göre değişir; güncel rakamlar için Güncel Rakamlar sayfamıza bakabilir veya uzmanımıza danışabilirsiniz.