Kaza Tespit Tutanağı Nasıl Doldurulur? Alan Alan Rehber

Kaza tespit tutanağı, yalnız maddi hasarlı ve sürücülerin kazanın oluş şekli üzerinde anlaştığı kazalarda doldurulur. Formdaki ilgili alanların tamamı eksiksiz doldurulmalı, kroki mutlaka çizilmeli ve tüm sürücüler imzalamalıdır. Tutanak, fotoğraflarla birlikte karşı tarafın trafik sigortası şirketine veya kasko şirketinize iletilir.

Tutanak, trafik sigortası hasar sürecinin ilk ve en belirleyici belgesidir: sigorta şirketleri kusur oranını büyük ölçüde bu formdaki bilgilere göre belirler. Aşağıda formu, kâğıt üzerindeki numaralı alanların sırasıyla anlatıyoruz.

Tutanağı ne zaman kendiniz doldurabilirsiniz?

Tutanağı sürücüler kendi aralarında, yalnızca kaza sadece maddi hasarla sonuçlandıysa ve kazanın nasıl olduğu konusunda anlaşıyorlarsa doldurabilir. SBM'ye göre tutanak doldurmak bir zorunluluk değildir; taraflar anlaşamazsa eskiden olduğu gibi trafik polisi çağrılır.

Tutanağın geçerli olması için kazaya karışan araçların trafik sigortasının kaza tarihinde yürürlükte olması gerekir. En az iki aracın karıştığı kazalar için tasarlanmıştır; ikiden fazla araç varsa birden fazla form kullanılabilir ve her formu tüm sürücüler imzalar.

Hangi durumlarda polis veya jandarma çağırmalısınız?

Aşağıdaki durumlardan biri varsa tutanak doldurulmaz; 155'i, kaza yeri jandarma bölgesindeyse 156'yı arayın. Liste, standart tutanak formunun ön yüzündeki uyarıdan alınmıştır.

Kolluk ekiplerinin düzenlediği maddi hasarlı kaza tutanakları, polis veya jandarma bölgesine göre e-Devlet üzerinden sorgulanabiliyor.

Kaza tespit tutanağı alan alan nasıl doldurulur?

Standart formda 12 numaralı alan bulunur. A ve B araçları için sol ve sağ sütunlar ayrı ayrı doldurulur; ortadaki alanlar iki araç için ortaktır.

1. Kaza tarihi ve saati: Gün, ay, yıl ve saati net yazın.
2. Kaza yeri: İl, ilçe, semt, mahalle, cadde ve sokak bilgisini eksiksiz girin. Kavşak adı veya yakındaki bir bina tarif için yardımcı olur.
3. Görgü tanıkları: Varsa tanıkların adı soyadı, adresi ve telefon numarası. Tanık bilgisi, ileride itiraz gerekirse çok değerlidir.
4. Sürücü bilgileri: Adı soyadı, T.C. kimlik numarası, sürücü belgesi numarası ve sınıfı, belgenin alındığı il ve ilçe, adres ve telefon. Ruhsat sahibi değil, o an aracı kullanan kişi yazılır.
5. Araç bilgileri: Marka ve model, plaka ve kullanım şekli (hususi, ticari, taksi gibi).
6. Trafik sigortası poliçe bilgileri: Sigortalının adı ve T.C. kimlik numarası, sigorta şirketinin unvanı, acente numarası, poliçe numarası, TRAMER belge numarası ve poliçenin başlangıç ve bitiş tarihi. Bu bilgilerin çoğu poliçenin ön yüzündedir.
7. Kaza durumu kutucukları: Her araç için kazaya uyan durumu işaretleyin. Bu alanın doldurulması zorunlu değildir, ancak şirketin olayı hızla değerlendirmesi için önemlidir. Aynı bölümde hız durumu ve tespit edildiyse fren izi uzunluğu da yazılır.
8. Yeşil Kart bölümü: Yalnızca yabancı plakalı ve Yeşil Kart belgesiyle Türkiye'de bulunan araçlar için doldurulur.
9. İlk darbe yeri: Araç çizimleri üzerinde aracın ilk darbeyi aldığı yeri bir okla gösterin.
10. Kroki: Çarpışma yerinin ve anının taslağını mutlaka çizin. Cadde ve sokak adlarını, araçların gittiği yönü ve yol çizgilerini gösterin; araçları A ve B olarak işaretleyin.
11. Sürücü görüşleri: Her sürücü kazayı kendi cümleleriyle anlatır. Alan yetmezse boş bir sayfa eklenebilir.
12. İmzalar: 11 numaralı alan doldurulduktan sonra tüm sürücüler imzalar. İmzalanmayan tutanak geçersizdir.

Kaza durumu kutucukları nelerdir?

7 numaralı alandaki kutucuklar, kusur değerlendirmesinde en çok bakılan bölümdür. Standart formda yer alan durumlar şunlardır:

• Kırmızı ışık ihlalinde bulunmak
• Taşıt giremez işareti bulunan karayoluna girmek
• Karşı yönden gelen trafiğin kullandığı yola girmek
• Geçme yasağı olan yerde geçiş yapmak
• Kavşakta geçiş önceliğine uymamak
• Yetkili memurun dur işaretinde geçmek
• Aynı istikamette ve aynı şeritte giderken öndeki araca arkadan çarpmak
• Sağa veya sola dönüş kurallarına uymamak
• Geri manevra kurallarına uymamak
• Geçme (sollama) kurallarına uymamak
• Geçiş önceliğine uymamak
• Parketme veya duraklama kurallarına uymamak
• Kurallara uygun olarak park edilmiş araca çarpmak

Hiçbir kutucuk duruma uymuyorsa boş bırakmak, yanlış bir kutucuğu işaretlemekten iyidir; durumu 11 numaralı alanda yazıyla açıklayın.

Tutanak doldururken en sık yapılan hatalar nelerdir?

Tutanaktaki hatalar kusur oranını doğrudan etkileyebilir. En sık karşılaşılanlar:

1. Krokiyi çizmemek veya yönleri göstermemek. Kroki, kutucuklarla çelişen anlatımları netleştirir.
2. Karşı tarafın poliçe bilgilerini kontrol etmeden yazmak. Süresi dolmuş poliçe, tutanağı geçersiz kılar.
3. Ruhsat sahibinin adını sürücü bölümüne yazmak.
4. Baskı altında hatalı kutucuk işaretlemek. Emin değilseniz işaretlemeyin, yazıyla anlatın.
5. İmzasız ya da tek imzalı tutanak bırakmak.
6. Araçları fotoğraflamadan yoldan çekmek. Form, mümkünse araçlar kaldırılmadan önce farklı açılardan fotoğraf çekilmesini öneriyor.
7. Tutanağın kopyasını almamak. Her sürücüde bir nüsha bulunmalıdır.

Kazaya hazırlıklı olmak için araçta neler bulunmalı?

Kaza anı stresli geçer; hazırlıklı olmak tutanağı doğru doldurmanın en kolay yoludur. Aracınızda bulunmasında fayda olan belgeler ve malzemeler şunlardır:

• Boş bir kaza tespit tutanağı formu (en az iki nüsha) ve tükenmez kalem
• Trafik sigortası ve varsa kasko poliçenizin kopyası veya telefonunuzda erişilebilir dijital hali
• Ruhsat ve sürücü belgesi
• Reflektör ve yansıtıcı yelek
• Acentenizin ve kasko asistans hattınızın telefon numarası
• Telefonunuzda kurulu Sigortam360 uygulaması

Boş formu poliçenizle birlikte sigorta şirketinizden ya da acentenizden temin edebilirsiniz. Telefonunuzun şarjı bitmiş ya da internet bağlantısı zayıfsa kâğıt form en güvenilir yedektir.

Kazaya ikiden fazla araç karıştıysa ne yapılır?

Zincirleme kazalarda her araç çifti için ayrı bir tutanak doldurulabilir; standart formun açıklamasına göre ikiden fazla aracın karıştığı kazalarda birden fazla form kullanılabilir ve her form tüm sürücüler tarafından imzalanmalıdır. İmzalar için formun alt kısmındaki boş alan kullanılır. Zincirleme kazalarda kusur dağılımı karmaşıklaştığı ve anlaşmazlık ihtimali arttığı için trafik ekiplerinden tespit istemek çoğu zaman daha sağlıklıdır.

Mobil Kaza Tutanağı nedir, nasıl kullanılır?

Mobil Kaza Tutanağı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nin (SBM) geliştirdiği ve bugün Sigortam360 mobil uygulaması üzerinden sunulan dijital tutanaktır. Kaza yerinde yalnızca bir akıllı telefon yeterlidir ve tamamlanan tutanak sigorta şirketlerine otomatik olarak iletilir.

Uygulamanın kullanım şartları kâğıt formla aynıdır: yalnızca maddi hasar, en az iki araç ve tarafların anlaşması. Poliçe bilgileri plaka ve kimlik numarasıyla veya poliçedeki karekodla alınabilir; uygulama kaza yerinden fotoğraf yüklemenizi ister. Dijital tutanağın en büyük avantajı, okunaksız el yazısı ve eksik alan gibi sorunları azaltmasıdır.

Tutanak sigorta şirketine ne zaman ve nasıl iletilir?

Tutanağın bir sureti, fotoğraflarla birlikte karşı tarafın trafik sigortası şirketine iletilir; hasarı kendi kaskonuzdan karşılatacaksanız kendi kasko şirketinize gönderilir. Mobil uygulamayla düzenlenen tutanak şirketlere otomatik gider.

Kâğıt tutanak için genel bir gün sınırı SBM kaynaklarında yer almıyor. Türk Ticaret Kanunu, rizikonun gerçekleştiğini öğrenen sigortalının durumu gecikmeksizin bildirmesini ister; poliçenizde ayrıca bir süre de belirtilmiş olabilir. Bu yüzden tutanağı poliçede belirtilen süre içinde, mümkün olan en kısa sürede iletin. 1 Eylül 2026'dan itibaren motorlu araç hasar başvuruları Alo 193 hattı üzerinden de yapılabiliyor; ayrıntılar için hasar anında ne yapmalı rehberimize bakabilirsiniz.

Kusur oranı nasıl belirlenir, itiraz edilebilir mi?

Tutanak SBM'ye ulaştıktan sonra her aracın sigorta şirketi 3 iş günü içinde kusur değerlendirmesini yapar ve araç başına yüzde 0, yüzde 50 veya yüzde 100 kusur oranı belirler. Şirketler aynı görüşteyse dosya kapanır; farklıysa dosya kusur değerlendirme komisyonuna gider.

Belirlenen sorumluluk oranları size bildirildikten sonra bir defaya mahsus olmak üzere 5 iş günü içinde, yeni bilgi ve belgelerle itiraz edebilirsiniz. İtiraz, SBM'nin KTT sorgulama ve itiraz ekranından yapılabilir. Uyuşmazlık sürerse Sigorta Tahkim Komisyonu veya yargı yolu açıktır.

Kusur oranı yüzde 50 veya yüzde 100 çıkarsa, karşı tarafa ödenen tazminat bir sonraki yenilemede basamağınızı etkiler. Bu etkinin nasıl hesaplandığını trafik sigortası basamak hesaplama yazımızda anlattık. Kendi aracınızın hasarı için kusurunuz olsa da ödeme alabilmenin yolu ise kasko sigortası yaptırmaktır.

Tutanak doğru doldurulduğunda hasar dosyası genellikle hızla ilerler. Apex Sigorta Acenteliği olarak tutanak ve hasar sürecinde sorularınızı yanıtlıyor, poliçe yenileme döneminde de birden fazla şirketin teklifini karşılaştırıyoruz.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Teminat, limit ve fiyatlar sigorta şirketine ve poliçe koşullarına göre değişir; güncel rakamlar için Güncel Rakamlar sayfamıza bakabilir veya uzmanımıza danışabilirsiniz.